Wielkość rozmycia i charakter bokeh
Wielkość dalekiego krążka rozmycia wynika ze źrenicy wejściowej: ogniskowa podzielona przez liczbę przysłony. Idealny 50mm f/1 i Canon 50mm f/1.0 L wypadają przy 50.0 mm i 50.0 mm. Średnice się zgadzają. Krążki nie.
Cienka soczewka ugina każdy promień w jednej płaszczyźnie. Prawdziwy jasny obiektyw prowadzi wiązkę przez stos zakrzywionych soczewek. Tutejsze krążki są śledzeniem tego stosu. Pokazują trzy rzeczy, których cienka soczewka nie ma: róg obcięty przez tubus, irys, który po przymknięciu staje się wielokątem, i rozkład jasności z aberracji sferycznej.
| Cecha optyczna | Idealna cienka soczewka | Śledzony obiektyw z patentu |
|---|---|---|
| Róg, otwarty | Koło. Środek i róg są zgodne. | Obcięty przez tubus do kociego oka. |
| Przymknięty | Zostaje kołem. | Przyjmuje wielokąt listków. |
| Wewnątrz krążka | Równomiernie od środka do krawędzi. | Miękko, równomiernie albo jasno na krawędzi. |
| Powierzchnia | Gładka. | Pierścienie cebulowe nie są narysowane. Apodyzowany krążek wygasa na brzegu. |
Kocie oko i wir
Na pełnym otworze światło w środku kadru puszcza okrągłą wiązkę przez tubus. Przy rogu wiązka wchodzi skośnie. Przednia krawędź odcina jedną stronę, tylna drugą. Zostaje migdał, cytryna albo D. To bokeh kociego oka.
Migdał jest krótszy ku środkowi zdjęcia i dłuższy wokół niego. Tło pełne takich świateł otacza motyw. To wir Biotara, takiego jak Helios 44-2 58mm f/2. Każdy rysunek tutaj to jedno światło: środek, 60% drogi i róg 90%.
W tym śledzeniu Helios 44-2 58mm f/2 jest w 61% okrągły w rogu przy f/2. Nikon NIKKOR Z 135mm f/1.8 S Plena jest w 100% okrągły przy f/1.8. Przy f/4 róg Heliosa wraca do 95%, bo irys jest już mniejszy niż krawędzie, które cięły wiązkę. Szybki współczesny obiektyw nie jest tam okrągły sam z siebie: Nikon NIKKOR Z 58mm f/0.95 S Noct ma 55% przy f/0.95, a Sony FE 50mm F1.2 GM 43% przy f/1.2.
Kształt z listków przysłony
Na pełnym otworze listki leżą przy krawędzi, a kształt wyznacza tubus. Po przymknięciu światło przyjmuje sylwetkę irysa.
Nikon 58mm f/1.2 Noct-NIKKOR ma 7 proste listków, więc krążek w środku staje się siedmiokątem. Nikon NIKKOR Z 58mm f/0.95 S Noct ma 11 zaokrąglone listków, więc ta sama liczba przysłony zostaje bliżej koła. Parzysta liczba listków rysuje tyle samo długich kolców dyfrakcji wokół latarni. Nieparzysta dzieli je na dwa razy więcej. Ten symulator rysuje irys. Kolców nie rysuje.
Kremowe wygaszenie i jasne krawędzie
W idealnej soczewce promienie z brzegu szkła ogniskują w tej samej odległości co promienie ze środka. Aberracja sferyczna przesuwa promienie brzegowe. Za motywem zmienia to, gdzie w krążku siada światło.
Przy niedokorygowaniu światło zbiera się w środku i miękko wygasa. Canon 50mm f/1.0 L wychodzi przy f/1 miękko wygaszony. Równomierna korekcja wypełnia krążek i zostawia czystą krawędź. Nikon NIKKOR Z 135mm f/1.8 S Plena wychodzi równomierny. Przy przekorygowaniu światło zbija się na krawędzi, bańka mydlana. Helios 44-2 58mm f/2 wychodzi przy f/2 jasno obrzeżony. Gradient to ta klasa ze śledzenia, nie zdjęcie żarówki.
Pierścienie cebulowe, asfery i apodyzacja
Soczewki asferyczne pozwalają jasnemu obiektywowi zostać mniejszym. Patent podaje krzywą asferyczną, a śledzenie idzie za tą krzywą. Nie idzie za drobnymi współśrodkowymi grzbietami, które forma może zostawić na szkle. Te grzbiety, pierścienie cebulowe, są fakturą wykonania. Leżą poza tą symulacją, razem z powłokami i różnicami między egzemplarzami.
Patent Nikon NIKKOR Z 58mm f/0.95 S Noct ma 3 powierzchni asferycznych. Sony FE 50mm F1.2 GM ma 2. Krążki i tak pokazują źrenicę i klasę aberracji sferycznej, nie rowki.
Apodyzacja to filtr radialny przy przysłonie. Przyciemnia brzeg źrenicy, więc prawdziwy krążek wygasa zamiast kończyć się kreską. Te krążki używają tej wagi, tej samej krzywej Gaussa co portret 3D. Canon RF 85mm F1.2 L USM DS i Canon RF 85mm F1.2 L USM mają ten sam kontur rogu 48%, a filtr DS wygasza brzeg każdego krążka. W Canon RF 85mm F1.2 L USM DS filtr to około T2.2 przy f/1.2. W Fujifilm XF 56mm F1.2 R APD około T1.7. W Minolta 135mm f/2.8 [T4.5] STF to T4.5 przy f/2.8.
Szkice idei, nie śledzenie promieni.
Także na tej stronie: Kompresja, Współczynnik crop, Głębia ostrości, Jak liczy symulator i Porównania obiektywów.
Pytania
Jaka jest różnica między rozmyciem a bokeh?
Rozmycie to wielkość krążka nieostrości. Wynika ze źrenicy wejściowej, ogniskowej podzielonej przez liczbę przysłony. Bokeh to kształt tego krążka i światło w nim: obcięcie rogu, listki i jasność z aberracji sferycznej.
Co powoduje bokeh kociego oka?
Na pełnym otworze skośną wiązkę obcinają przednia i tylna krawędź tubusu. To, co przechodzi, jest częścią wspólną dwóch koł. Przymknięcie, aż irys będzie mniejszy od tych krawędzi, przywraca róg ku kołu. Przy f/2 śledzony Helios 44-2 jest w 61% okrągły w rogu 90%; przy f/4 w 95%. Nikon Z 135mm f/1.8 S Plena zostaje w 100% okrągły przy f/1.8.
Dlaczego światła tła stają się wielokątami?
Po przymknięciu światło przyjmuje kształt irysa. Proste listki dają ostry wielokąt. Zaokrąglone, i w większej liczbie, zostają bliżej koła. Nikon 58mm f/1.2 Noct-NIKKOR ma 7 proste listków. Nikon Z 58mm f/0.95 S Noct ma 11 zaokrąglone listków.
Co sprawia, że krążek bokeh jest kremowy albo jasno obrzeżony?
Aberracja sferyczna przesuwa ognisko promieni brzegowych. Niedokorygowanie zbija światło w środku, krawędź wygasa. Przekorygowanie zbija je na krawędzi, bańka mydlana. W tym śledzeniu Canon EF 50mm f/1.0L jest przy f/1 miękko wygaszony, Plena jest równomierny, a Helios 44-2 przy f/2 jest jasno obrzeżony.
Czy ta strona pokazuje pierścienie cebulowe?
Nie. Pierścienie cebulowe to mikroskopijne grzbiety po tłoczeniu albo szlifowaniu asfery. Śledzenie idzie za krzywą asferyczną z patentu i nie dodaje tej faktury. Radialne wygaszenie filtra apodyzacji jest narysowane na krążku Canon RF 85mm F1.2 DS, tą samą krzywą Gaussa co w portrecie 3D.